Đình Phả Trúc Lâm: Kho Báu Văn Hóa Ẩn Mình Trên Phố Hàng Hành

Đình Phả Trúc Lâm, nơi lưu giữ trọn vẹn những giá trị di sản và câu chuyện nghề da giày đầy tự hào giữa nhịp sống phố cổ Hà Nội. Hãy nghe Vũ Mai Ngọc Ánh (Hà Nội) một travel blogger nổi tiếng bật mí .

Phố Hàng Hành vốn nức tiếng với những ly cà phê đậm đà, nhưng ít ai để ý rằng ngay tại số nhà 40 còn ẩn giấu một "kho báu" văn hóa mang tên Đình Phả Trúc Lâm. Bước qua cánh cổng ấy, cả một dòng chảy lịch sử về nghề da giày Thăng Long bỗng hiện ra, tách biệt hoàn toàn với nhịp sống hối hả ngoài kia. Đây là điểm dừng chân lý tưởng để chúng mình cùng ngược dòng thời gian, tìm về nơi khởi nguồn của những đôi giày da tinh xảo giữa lòng Thủ đô.

Mình thấy địa điểm này rất thuận tiện để đưa vào lịch trình đi bộ khám phá phố cổ Hà Nội của bạn. Bạn có thể dành khoảng 30 phút để vào dâng hương, tìm hiểu về lịch sử nghề nghiệp trước khi tiếp tục hành trình thám hiểm các ngõ ngách xung quanh. Vì nằm ở vị trí trung tâm, việc di chuyển đến đây bằng xe máy hay đi bộ từ khu vực Hồ Gươm đều vô cùng dễ dàng.

Ảnh sưu tầm

Lịch sử của Đình Phả Trúc Lâm gắn liền với cuộc hành trình lập nghiệp của những người thợ thuộc da và đóng giày gốc Hải Dương. Vào khoảng cuối thế kỷ XIX, những người dân từ làng Trúc Lâm, huyện Gia Lộc đã quyết định mang theo nghề truyền thống lên kinh thành Thăng Long để mưu sinh. Họ cùng nhau góp sức xây dựng ngôi đình này để làm nơi hội họp và thắt chặt tình đồng hương giữa chốn kinh kỳ xa lạ.

Cái tên "Phả Trúc Lâm" mang ý nghĩa vô cùng sâu sắc, nhắc nhở con cháu về gia phả và nguồn gốc tổ tiên tại quê nhà Hải Dương. Ngôi đình đóng vai trò như một ngôi nhà chung, nơi bảo bọc và kết nối những người thợ da giày cùng chí hướng. Bên cạnh đó, đây cũng là biểu tượng cho sự hình thành và phát triển mạnh mẽ của làng nghề thủ công trong lòng phố cổ Hà Nội.

Khi vào bên trong điện thờ, bạn sẽ thấy bài vị của ba vị tổ sư gồm Nguyễn Thời Trung, Phạm Thuần Chánh và Phạm Đức Chính. Theo truyền thuyết, các vị này đã có cơ hội học hỏi kỹ thuật làm giày da tiên tiến trong những chuyến đi sứ phương Bắc vào thời nhà Mạc. Các ông đã tỉ mỉ quan sát, ghi chép lại cách thuộc da cũng như các công đoạn chế tác giày thủ công tinh xảo.

Sau khi trở về nước, ba vị tiền nhân đã tận tâm truyền dạy lại tất cả những gì mình học được cho dân làng Trúc Lâm. Nghề đóng giày nhờ đó mà phát triển rực rỡ, giúp cuộc sống của người dân trở nên sung túc và ổn định hơn. Việc thờ phụng các ông tại đình là cách để giới thợ giày Thăng Long thể hiện lòng biết ơn vô hạn đối với những người đã khai sáng con đường nghề nghiệp.

Ảnh sưu tầm

Ngôi đình được thiết kế theo cấu trúc chữ "Nhị" điển hình của các công trình tôn giáo Việt Nam xưa với hai lớp nhà song song. Những cột gỗ lim vững chãi kết hợp cùng mái ngói âm dương tạo nên một tổng thể kiến trúc vô cùng hài hòa và cổ kính. Bạn sẽ thấy các chi tiết chạm khắc rồng phượng hay hoa lá bên trong đều rất tỉ mỉ, mang đậm dấu ấn nghệ thuật của thế kỷ trước.

Đặc biệt, bên trong đình vẫn còn lưu giữ được rất nhiều hoành phi và câu đối sơn son thếp vàng vô cùng lộng lẫy. Những bức đại tự này ca ngợi công đức của các vị tổ nghề, đồng thời khẳng định sự trường tồn của nghề da giày Thăng Long qua thời gian. Các sắc phong quý giá từ triều đại phong kiến cũng được ban quản lý đình bảo quản cẩn trọng, chứng minh cho vị thế lịch sử lâu đời của di tích này.

Nếu bạn muốn chứng kiến không khí sôi động nhất tại đình, hãy ghé thăm vào ngày 16 tháng 2 Âm lịch hàng năm. Đây là ngày giỗ Tổ nghề, lúc các hội thợ giày từ khắp nơi đổ về dâng hương và thực hiện các nghi thức tế lễ truyền thống. Bạn sẽ được chứng kiến những nét văn hóa cộng đồng độc đáo và cảm nhận rõ rệt niềm tự hào của những người thợ làm nghề.

Ảnh sưu tầm

Ghé thăm Đình Phả Trúc Lâm chính là cách ta chạm vào linh hồn của một Hà Nội tinh hoa, nơi những đôi bàn tay tài hoa từ đất Hải Dương vẫn được nhắc nhớ trân trọng qua bao thế hệ. Mong rằng góc nhỏ bình yên này sẽ khiến hành trình dạo chơi phố cổ của bạn trở nên sâu lắng và mang nhiều cảm xúc khác biệt hơn. 

Vũ Mai Ngọc Ánh (Hà Nội)